|
Yerkapı, Sfenksli
Kapı
Şehrin en güneyinde ve en yüksek noktasında
Yerkapı bulunur. Batıdan Aslanlı Kapı'dan, doğuda Kral Kapı'dan
geniş bir yay çizerek şehrin en yüksek kesimine ulaşan sur burada
yapay olarak yığılmış toprak setin üzerinden geçer. Bu setin üstünde
tam ortada sur Sfenksli Kapı ile kesintiye uğrar.
|
Yerkapı'nın havadan
görünüşü
|
Yerkapı
adını, Hattuşa'da bugün hala içine girilebilen tek poternden alır.
Bu tünel yapay toprak set yığılmadan önce bindirme tekniğinde
yapılmıştı: Bu teknikte uzun taş bloklar bir alttakinden biraz öne
çıkarılarak üst üste koyulur; en üste ortaya ise kilit taşı olarak
sivri bir blok yerleştirilir. Böylece sivri üçgen biçimli bir tonoz
oluşturulur.
|
|
|
Poternin Yerkapı'nın dışına
açılan kapısı
üstte Sfenksli Kapı
|
Dar merdivenlerle
Yerkapı'nın üstüne ulaşılır
|
|
Sfenksli Kapı'nın iç kapı
doğu sfenksi
|
Yığma toprak setin dış tarafındaki
yüksekliği yaklaşık 35 metre, uzunluğu 250 metre ve tabandaki
genişliği yaklaşık 80 metredir. Yamaç burada, şehre bakan taraftan
farklı olarak özenli bir işçilikle taş döşeme ile kaplıdır.
Döşemenin her iki yanında, setin üzerine çıkan dik merdivenler
bulunur. Bu merdivenler, setin savunma amaçlı olmadığını açıkça
göstermektedir. Zaten 35° lik bir eğime sahip bu döşemeyi,
kondisyonu iyi savaşçıların koşarak çıkması hiç te zor değildi.
Ayrıca düşman sura buradan değil, batı yada doğuya doğru birkaç
metre ileriden hücum etmeyi yeğlerdi; çünkü surun bulunduğu set
orada çok daha alçaktır. Taş döşeli bu setin daha çok şehrin,
devletin ve/veya dinin gücünü ve büyüklüğünü vurgulayan temsili bir
yapı olduğu anlaşılıyor. Güneyden gelen yolcular için üzerinde
kuleli sur duvarı bulunan parlayan beyaz sırt, mutlaka uzaklardan
seçilebilen bir "işaret" görevi görüyordu.
Yerkapı setinin
üzerinde ortada Sfenksli Kapı yer alır. Diğer büyük şehir kapıları
gibi bu kapının iki yanında kuleler bulunmaz. Kapı bir kulenin
içinden geçer. Sfenksli Kapı adını, kapı pervazlarında bulunan dört
Sfenks'ten alır. Sfenksler aslan vücutlu, insan başlı karışık
yaratıklardır. Hititler bu karışık yaratık tasvirini, sfenksin kral
tasviri olarak görüldüğü Mısır'dan almış olabilirler. Ancak Hitit
sfenkslerinin yumuşak yüz hatları, Mısır'dakilerin aksine dişi
yaratıklar olarak tasvir edildiğini gösterir.
NOT:Bu sayfadaki bilgi ve resimler, Hattuşada
Arkeolojik kazı çalışmaları yapmakta olan Alman Arkeoloji
Enstitüsünden Dr. Jurgen SEHEER tarafından hazırlanan
www.hattuscha.de
sitesinden faydalanılmıştır. |
